Dit artikel is eerder gepubliceerd in Religie & Mystiek, 2000

 

OshoGuru’s en initiaties

Een Guru (spreek uit: goeroe) is een woord afkomstig uit het Sanskriet. Het betekent zoveel als leraar. Leraar in de zin van spiritueel leraar. Hij of zij fungeert als een spirituele bron, een energieveld gevoed vanuit de hogere bewustzijnslagen, waaruit de leerlingen kunnen putten. Uit dit Guru-veld halen bijvoorbeeld initiaties de energie (in de meest ruime zin van het woord, zoals liefde en wijsheid) die hen onderscheidt van een willekeurige verzameling (al dan niet Sanskriet) woorden. Iedereen die met enige regelmaat mediteert met gebruikmaking van een initiatie-mantra zal zich waarschijnlijk nog wel de eerste keer herinneren dat hij/zij zich gewaar werd dat de initiatie inderdaad meer met je deed dan je wellicht op grond van het feit dat het schijnbaar niet meer dan een paar woorden of klanken waren rationeel had mogen verwacht.

Hierin verschilt over het algemeen de lokale dominee, pastoor, rabbi of imam dan ook van een Guru. Ook zij verspreiden het woord Gods (waarbij ik God voor het gemak even gelijk stel met de hogere bewustzijnslagen), hebben als het goed is ook een goede binding met God, hebben misschien zelfs spirituele ervaringen gehad, maar beschikken niet over dat specifieke spiritueel-energetische veld dat Guru’s onderscheidt van andere leraren.

Guru’s zijn trouwens niet een specifiek hindoeïstisch of boeddhistisch verschijnsel. Ook Jezus was een Guru net zoals vele oudtestamenstische profeten en een aantal christelijke en islamitische heiligen. Initiaties zijn dus ook niet per definitie in het Sanskriet, maar ook in andere oude (en heilige) talen, zoals het Hebreeuws, komen zij voor.

goeroeGuru’s en goeroes

Heden ten dage is de term Guru nogal aan degeneratie onderhevig. De Emiel Ratelbands en Bodo Schäfer’s van deze wereld worden ook, eventueel gekscherend, als goeroes aangeduid. En wat dacht u van het woord beursgoeroe? Of  Microsoft goeroe Bill Gates?

Het woord Guru is verworden tot een aanduiding voor, vaak charismatische, personen die zich op een of andere manier boven of naast de massa hebben geplaatst. Zij hebben op eigen kracht iets neergezet, waar de rest van de mensheid bewondering voor heeft of dient te hebben, of ze er nou in geloven of niet.

Ik vind het ook knap wat dit soort mensen presteren, ondanks dat het vaak niet mijn ideeën zijn. Ze hebben wel hun nek uitgestoken, zijn hun eigen weg gegaan en hebben iets bereikt waar ze gerust trots op mogen zijn.

Ondanks dat deze categorie westerse goeroes dus hoe dan ook niets met het originele Guru-schap te maken heeft, zijn er toch wel enige parallellen te trekken.

In beide gevallen gaat het namelijk om personen die een sterke uitstraling hebben en daardoor volgelingen aantrekken. Volgelingen die vaak klakkeloos voor waarheid aannemen wat de Guru zegt en over het algemeen ook op kijken tegen de Guru. Logisch. De Guru fungeert als voorbeeld, als ideaal rolmodel, als idool.

eigen verantwoordelijkheidEigen verantwoordelijkheid

En hier zit hem dan tevens het gevaar van dit soort figuren. Het geeft hen in feite blinde macht. Zij kunnen dingen doen die u en ik niet in ons hoofd zouden durven halen. Zij bevinden zich in een positie waar misbruik van die macht wel erg verlokkelijk is en velen vallen dan ook voor deze verleiding. Niet alleen de westerse varianten, maar ook de oosterse. Iedereen kent wel verhalen van Guru’s met parkeerterreinen vol roze Roycerolls’s en dergelijke.

Is dit hen nu kwalijk te nemen? Iedereen heeft altijd zijn eigen verantwoordelijkheid, dus dat geldt ook voor hen. Edoch, door de manier waarop hun volgelingen hen benaderen wordt het ze ook wel moeilijk gemaakt om nee te zeggen. Als iedereen aan je lippen hangt en niemand durft op te staan en je tegen te houden, dan is het wel erg moeilijk om alle uitgestalde waren te negeren. Hoe reageert u als u thuiskomt na een stevige wandeling of een dag hard werken en er staat een rijk gevulde en heerlijk geurende maaltijd voor u klaar? Iedereen zit al gezellig en verwachtingsvol aan tafel, klaar voor een lekker ontspannende en uitbundige maaltijd, inclusief koffie met sigaar en neut. Hoe sterk bent u, wetende dat uw lichaamsomvang waar u maanden aan gewerkt hebt terug naar af zal gaan? Welke man kan een avondje met Claudia Schiffer of Marco Borsato weerstaan of welke vrouw een avondje met Brad Pitt?

Het is dus net zo goed de houding van de massa der volgelingen die de Guru feitelijk verleidt tot het doen van misstappen. En als het dan uit komt, is de woede enorm. Hoe heeft hij/zij ons zo kunnen bedriegen? Hij/zij in wie wij ons vertrouwen hebben gesteld, die we gevolgd hebben met heel ons hart, die we verdedigd hebben in onze ongelovige omgeving.

Dit is heel moelijk te verkroppen en velen zullen gedesillusioneerd de Guru de rug toe keren.

 

“The higher they climb, the harder they fall.”

 

Het volk krijgt de leiders die ze verdient

Als we de situatie goed bekijken komt het eeuwige yin-yang symbool weer boven. De twee elkaar beïnvloedende krachten, de eeuwige wisselwerking, de eindeloze strijd tussen de beide dualen. Dualiteit is de basis waarop onze creatie gebouwd is. De leider beïnvloedt de massa, de massa beïnvloedt de leider. Het is logisch, het is natuurlijk. Je ontkomt er bijna niet aan.

Maar wat is nu beter: yin of yang, wit of zwart, leider of massa, goed of slecht? Feit is dat de een niet zonder de ander kan bestaan. Er is geen licht zonder donker, er is geen goed zonder slecht, er is geen leider zonder volgelingen. De een is onlosmakelijk verbonden met de ander, kan niet bestaan zonder de ander. Dus als je bestaat bij de gratie van de ander, kun je dan ooit beten of slechter zijn dan de ander?

De enige weg uit deze dualiteit is door haar te ontstijgen. Door beide polen te accepteren zoals ze zijn en niet te oordelen in termen van wit of zwart, goed of slecht. Ze moeten beiden zijn, onafscheidelijk. Als je dat lukt heb je feitelijk de Verlichting bereikt.

Het voordeel van het meemaken van het in de fout gaan van een Guru is dat je weer volledig op jezelf wordt teruggeworpen. De emoties die je ondergaat zijn echt en rauw en de vraag rest: wat nu? Weggaan, ontkennen? In ieder geval biedt het je de mogelijkheid om meer uit te gaan van je eigen kracht en niet meer zo blind achter iemand aan te lopen. Want in jezelf zit alles wat je nodig hebt. Alles wat je, vaak tevergeefs, buiten je zoekt kun je in jezelf vinden. De boosheid die je voelt naar je Guru is niets anders dan boosheid naar jezelf. Het verdriet dat je voelt is verdriet om jezelf. Dit geldt ook in het dagelijks leven. Als je boos bent op je buurman is dat feitelijk boosheid naar jezelf, omdat je niet goed raad weet met de situatie of omdat je jezelf veroordeelt en omlaag haalt. Als je ongedurig in je auto voorgangers in de uitlaat kruipt, dan zegt dan niks over je voorganger, maar alles over je eigen gemoedsgesteldheid.

Hoe mee je teruggeworpen wordt op jezelf, hoe meer je je bewust wordt van je ‘schaduw’, hoe meer je die kant van jezelf zult leren accepteren, hoe completer je zult worden, hoe meer je boven de dualiteit in jezelf zult kunnen uitstijgen. Lang leve de duivel, want zonder hem zou je niet in staat zijn voor God te kiezen. Accepteer beide en je leven zal een stuk makkelijk worden.

Wil je op de hoogte gehouden worden van nieuwe blogs?

Klik dan op onderstaande link en je krijgt een mail zo gauw er een nieuwe blog is gepost.

Publicaties

Dit artikel is eerder gepubliceerd in een vakblad of e-zine. De categorie ‘publicaties in vakbladen en e-zines’ vormt een historisch archief en is ook zo bedoeld. De inhoud weerspiegelt waar ik toen stond (zie blad en datum bovenaan het artikel) en het hoeft niet noodzakelijk mijn huidige visie te weerspiegelen. Ik ben sindsdien immers ook weer een stuk verder in mijn ontwikkeling.

 

Pin It on Pinterest

Share This